Samen met anderen een woonproject beginnen? Vanaf 2027 komt er een nieuwe financieringsmogelijkheid voor groepen mensen die gezamenlijk betaalbare woningen willen realiseren. Het Fonds Coöperatief Wonen moet vooral helpen bij de moeilijke eerste stappen van zo’n project. Tijdens de themamiddag van de LVGO en de Triodosbank werd aandacht besteed aan dit nieuwe fonds.
Er komt steeds meer belangstelling voor collectieve woonvormen, maar het realiseren van zo’n woonproject is niet eenvoudig. Naast het vinden van een geschikte locatie vormt vooral de financiering vaak een groot obstakel. Daarom heeft de overheid 60,6 miljoen euro beschikbaar gesteld voor het Fonds Coöperatief Wonen. Het fonds wordt beheerd door het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse Gemeenten (SVn). Het is de bedoeling dat vanaf eind 2026 financiering kan worden aangevraagd en dat het fonds in 2027 operationeel is.
Ook voor seniorenwoongroepen
Het fonds is bedoeld voor groepen bewoners die gezamenlijk betaalbare woningen willen ontwikkelen en beheren. Denk aan wooncoöperaties, woonverenigingen en collectief particulier opdrachtgeverschap (CPO). Ook senioren die samen een woonproject willen realiseren, kunnen hiervan profiteren. Het gaat in principe om projecten met 12 tot 100 woningen, vooral voor mensen met een middeninkomen tot ongeveer tweemaal modaal. Zowel nieuwbouw als het verbouwen van bestaande gebouwen komt in aanmerking. Het fonds richt zich op betaalbare woningen, niet op commerciële vastgoedprojecten.
Hulp in de moeilijke beginfase
Het bijzondere aan het fonds is dat het ook geld beschikbaar stelt voor de voorbereiding van een woonproject. Juist deze fase is voor bewonersgroepen vaak lastig te financieren. Er moet bijvoorbeeld een architect worden ingeschakeld, onderzoek worden gedaan naar de bouwmogelijkheden en een financieel plan worden opgesteld. Dat kost geld, terwijl nog onzeker is of het project daadwerkelijk doorgaat. Het fonds kan hiervoor leningen verstrekken. Dat geldt zowel voor huur- als koopprojecten. Voor de daadwerkelijke bouw kan het fonds eveneens financiering bieden, maar alleen bij huurwoningen. Bij koopprojecten moeten de toekomstige eigenaren de bouw doorgaans via reguliere hypotheken financieren.
Zelf geld inbrengen
Bewonersgroepen moeten wel aan voorwaarden voldoen. Zo moet er een geschikte bouwlocatie zijn en moet de gemeente achter het initiatief staan. Ook wordt een eigen financiële inbreng van minimaal 5 procent gevraagd. Dat kan een flinke opgave zijn. Bij een project van vijf miljoen euro betekent 5 procent immers 250.000 euro. Hoe bewonersgroepen dat bedrag precies mogen bijeenbrengen, moet nog duidelijk worden. Het fonds werkt samen met banken. Een deel van de financiering komt dus van reguliere geldverstrekkers. Terugbetaalde leningen vloeien terug in het fonds en kunnen opnieuw worden ingezet voor andere projecten. De precieze rentepercentages, aflossingstermijnen en aanvraagprocedure zijn nog niet definitief bekendgemaakt. Die worden verder uitgewerkt.
Themamiddag
Het nieuwe fonds was één van de onderwerpen op de themamiddag ‘Hoe financier ik mijn woongroepdroom’ in het gebouw van Triodos. Redactielid Aad de Jonge maakt een verslag van deze middag die zal worden gepubliceerd in de eerstvolgende editie van WijzerWonen.
Foto’s: Aad de Jonge
Bronnen en achtergrondinformatie
Ministerie VRO – Financiering van wooncoöperaties
SVn – Fonds Coöperatief Wonen
Tweede Kamer – Plan van aanpak belemmeringen wooncoöperaties
Staatscourant – Subsidietender revolverend fonds
Tweede Kamer – Vergrijzing en integraal ouderenbeleid